Bir Başka Paris (Orhan Okay)

Yapmam gereken zamanlı bir iş vardı, kaldı. Orhan Okay’ın Bir Başka Paris kitabına kapılıp hem aziz hocamın anılarında güzel bir film izleme duygusu yaşadım hem öğrencisi olduğum döneme dair çağrışımlı bir dolu anıya gittim. Bu defalık iş bir gün daha bekleyebilirdi. Ne gam!

Kargo geleceğini de içinden doktora hocama dair yayınlar çıkacağını da hatta zaten hiçbir doğum günümün atlanmadığını da biliyordum, dolayısıyla sürprizlik bir durum yoktu ama gerçek bir sürpriz oldu. 20’li yaşlarımda bir gün… Erzurum’da Atatürk Üniversitesi’nde loş bir salonda -veya büyükçe bir sınıfta, tam hatırlayamadım-, bir dia gösterisi… Orhan Hoca, 1960’ların Paris’inde geçen iki yılının dialara yansıyan izlerini paylaşıyor. Bilgiler ve anektodlarla derinleşen bir dolu, dolu dolu anı…

Bir Başka Paris

bir başka paris

Orhan Okay’ın çektiği dialar üzerinden Paris’e dair anılarının kitaplaşmış hâli olarak Bir Başka Paris kitabını okurken de şimdi aynı tadı aldım. Yolculukla başlayan süreç, kendi içinde bölümlenerek ve her bölümün içeriğini oluşturan dialarla zenginleştirilerek anlatılmış. Görseller hakkında bilgiler de atlanmamış. İlk okumayı, sadece dialar üstünden Paris’in değişik yüzlerini görerek de yapabilirsiniz… Aile odaklı görselleri takip edip 1960’larda Paris’te yaşayan genç bir çiftin hayatını biçimlendiren ayrıntılardan giderek de…Orhan Hoca’nın yumuşak ses tonunda, odağında bir konu olan bölümler üstünden  akademinin birçok tanıdık ismine denk gelmenin minik sürprizli şaşkınlıklarına hazır olarak da… Görürsünüz ki, Paris, şimdilerin sessiz şehirleri kadar dingin, genç çift her daim olduğu gibi zarif ve metinler, Orhan Hoca’nın ta kendisi…

Yahya Kemal’in 9 yılının özeti “Eski Paris’te Bir Ömür Geçti” ifadesini, ilk bölümde başlık olarak kullanan Orhan Hoca, Yahya Kemal’in yaşadığı dönemle kendisinin yaşadığı dönemin arasından iki savaşın geçtiğini hatta eskilerin,

“O yılların yaşlı Fransızları ‘Ah, Fransa’yı ve Paris’i iki dünya savaşı mahvetti.’ diyorlardı.”

dediğini aktarır. Yine de güzel hatırlar. (Benim günübirlik görebildiğim Paris, bunun da yarım asır sonrasındaydı, çokça “turistik”ti.)

Dergâh’ın “hatıra-seyahat” serisinden çıkan Bir Başka Paris’i kendi okumam daha ziyade duygusaldı ama herhangi bir okuru, 1960’ların şiirli, huzurlu, nostaljik bir şehir okuması bekleyebilir. Yanında, gerçek bir İstanbul beyefendisi ile hanımefendisinin hayatı yaşama biçimi de bir güzellik olarak eklenir. (Orhan Okay Hocamızla… Zamanı Geri Çağırmak…)

*** M.Orhan Okay, Bir Başka Paris, Dergâh Yay., İstanbul, Ocak 2016