OKUMA ANLAMA DEĞERLENDİRME

Okuma Öncesinde Tahmin Etme

Okuma öncesinde, kitabın ön ve arka kapakları, varsa içindeki görseller, bölüm başlıkları  vb. ipuçlarını değerlendirerek içerikle ilgili öngörüde bulunma, tahmin etme benzeri çalışmalar, öğrencilerin hem ilgisini çeker hem merakını...

Pal Sokağı Çocukları İçin Etkinlik Önerileri

Pal Sokağı Çocukları (Ferenc Molnar, 1907) çevirmeni Tarık Demirkan’ın aktardığı bilgiye göre, bir tesadüfle başlamış kült bir eser olarak edebiyat dünyasında yerini almış: “Hayatta tesadüflerin önemli yeri vardır. Örneğin,...

Öncelik Piramiti ile Önem Sırasına Koyma

Öncelik piramiti ile bir soruya aranan yanıtlar önem sırasına göre dizilerek yanıtlanır. Bireysel veya grup çalışması olarak uygulanır. İkili veya daha fazla öğrencili grup çalışması olarak planlanabilir. Yukarıdaki gibi...

Hikâye Akış Şeması (Plot Diagram)

Her hikâye bir olay çevresinde şekillenir. Olayın seyri, kendisini var eden kişi, yer, zaman arasındaki etkileşimlere bağlı olarak ilerler. Bu ilerleyiş, bir hikaye akış şeması (plot diagram) içinde, görsel...

Okuma Stratejileri ve MEB’in İlgili Kazanımları

Okuma öncesi, okuma sırası ve sonrasını kapsayan okuma stratejileri, bir metni anlayarak ilerlemeyi sağlayacak adımların genel çerçevesini çizer. Okuma eğitiminin bir parçası olan stratejiler, okul kademesi ve okuma hedeflerine...

Duyuşsal Öğrenme ve Okuma Becerisi

Bloom taksonomisinin duyuşsal öğrenme basamakları, kişiye bir değeri veya bir davranışı kalıcı olarak edindirme sürecini içeren zorlu bir eğitimi kapsar. Okuma alışkanlığı kazanmak veya kazandırmak açısından taksonominin asıl bu...

“Teori Kurma” Yoluyla Bir Metni Anlama

“Teori kurma” yahut oluşturma, inşa etme (“theory-building”) drama tekniği, bir metnin geneline veya seçilen bir ögesine dair çıkarımda bulunmaya yönelik bir etkinlik için elverişli görünmektedir. Bir dersin ısınma aşaması...

Ana Dili Eğitimi için Uygulama Örnekleri

Yıllar önce, meslektaşlarımla kısa adıyla Türkçeyi Hissediyorum, tam adıyla Türkçeyi Hissediyorum x’i Anlıyorum (x’in yerine çalışılacak yabancı dil geliyor) projesi yürütmüştük. Çalışma, ana dili eğitimi veren öğretmenlerle iş birliğini...

“Okumaya Adanmışlık Modeli” Üzerine…

“Okumaya Adanmışlık Modeli”nin 8.sınıf öğrencilerine uygulandığı ve onların okuduğunu anlama düzeyleri ile okuma motivasyonlarının değerlendirildiği bir makale okudum. Giriş bölümünden düştüğüm notlar aşağıda, yayınlanma tarihi itibariyle Dr. Gülşah Mete...

Anlayarak Hızlı Okuma!

Google’a “anlayarak okuma” yazdım. “Anlayarak hızlı okuma” seçeneğinden kurtulmam için, biri hariç ilk 80 sonucu geçmem gerekti. Sonra karma ve yine hızlı okumaya dair sonuçların ağırlıkta olduğu sonuçlar geldi....

“Çavdar Tarlasında Çocuklar” ve Kitaplar

“Çavdar Tarlasında Çocuklar (J.D.Salinger)”in devam yazısı… Holden’in dünyasında ne kadar nefret ettiğini söylese de filmlerin önemli bir yeri var ve bahsi geçtiğinde sahiplendiği bir okuma dünyasına sahip. Hayatının kesitleri...

23 Nisan Dünya Kitap ve Telif Hakkı Günü

23 Nisan… Hem “çocuklar”ın hem “kitaplar”ın günü… Demek ki yılın en güzel, en anlamlı günlerinden… UNESCO’nun 1995 yılında Paris’ te düzenlenen bir toplantıda aldığı kararla kabul edilen Dünya Kitap ve...

Okur Tipleri ve Ne Bulursa Okuyanlar!

Yemek yeme alışkanlığını metafor olarak kullanıp bunun üzerinden okur tipleri yahut türlerini gruplayan eğlenceli bir liste okudum. Aslında kısa bir çalışma metniydi ve okuyana da hangi okur tipi olduğunu...

Okumak İyidir (“Kitap Bir Keşiftir”)

Ben, “okumak iyidir” mealine gelecek öğüt/ öneri/ rol-modellik konusunda, edebiyat dışından insanların, bir edebiyat öğretmeninden daha ikna edici olduklarına inanırım. Edebiyat öğretmeni, ne de olsa alanın “kaynana”sı gibidir; iyi...

Yazar ve Anlatıcı ve Kahraman…

Yazar-eser ilişkisinin sıklıkla tartışılan başlıklarındandır: Yazardan yola çıkıp eserinin, eserden geri gelip yazarının bilgilerine vakıf olmak ne kadar mümkün, ne kadar sağlamaya yönelik, ne kadar gerçek, en önemlisi ne...

“Okuma Zevki Nasıl Gelişir?” (Çetin Altan)-2

Çetin Altan, “Okuma Zevki Nasıl Gelişir?” yazısında üç yıla yayılacak bir “okumaya başlama dönemi”ni adım adım keyifli bir yolculuk haline getirmenin ipuçlarını verdikten sonra (“Okuma Zevki Nasıl Gelişir?”(Çetin Altan)-1),...

“Okuma Zevki Nasıl Gelişir?” (Çetin Altan)-1

Fakültede öğretmen adaylarına ders anlatırken, konu “okuma”ya geldiğinde genellikle aynı şeyi söylerdim: Önemi üzerine konuşmamıza gerek yok –belki de her zamankinden daha fazla vardır artık ya neyse– okumak iyi...

Dilin, Anlattığı Dönemle Bağı

Jose Saramago‘nun Kabil romanında, Habil’i öldürüp zorunlu sürgünlüğünü yaşayan Kabil, yolda karşılaştığı yaşlı bir adamla sohbet eder. Kitapta, böyle bir sohbet dilinin olabilirliği üzerinden ilgili satırlara dair bir anlatım dili değerlendirmesi...

“Okumalar Okuması”

Alberto Manguel adı okumayla özdeş gibi: Okuma Günlüğü, Okumanın Tarihi, Okumalar Okuması, Geceleyin Kütüphane… Okuma Günlüğü’nde yer yer “okuma”ya dair düşüncelerini ve deneyimlerini de paylaşmış. Şunu tuttum: “Okumak sohbet etmektir.”...

Il Postino yahut Metaforların Dünyasında…

İmge (imaj, metafor)  edebiyat öğretmenlerinin gerçek anlamda öğrencilerine kavratmaları bir parça zor ama bir o kadar da keyifli konu başlıklarındandır. Il Postino, metaforun en yalın haliyle anlatıldığı harika bir film....

Duygunun Sözcükleri

Ece Temelkuran’ın Muz Sesleri’nde insanlık hallerinin dildeki yansımalarına güzel örnekler vardı. Bir durumun ifadesinde, dilden seçilen ögelerin tesadüf olmadığını kavratmaya dönük bir ders için, kitaptan kullanacağım örneklerden biri “yılan”...

Çikolata mı Pamuk Helva mı?

Gün Işığı Kitaplığı’nın düzenlediği “9.Eğitimde Edebiyat”(5 Mart 2016) seminerinin konuşmacılarından Yalvaç Ural‘a göre: “Çocuk, tercihlerini kendisi yapmalıdır. Çocuk çikolata yemek istiyor, biz diyoruz ki, hayır illa pamuk helva yiyeceksin....