Tür

Hadi Bir Hikâye Yazalım

Hikâye, roman, tiyatro, masal vb. bir olay etrafında gelişen türlerde metin örnekleri vermeye dayalı bir çalışma örneği… 3.slaytta, kalem işaretlerine tıkladığınızda yazı alanı açılacak. Bu bölümlere yazacağınız metinleri bir...

Tiyatro Türü Olarak Trajedi (Metin-Uygulama)

Trajedi, Dionysos Şenlikleri’nde koro halinde söylenen şarkılardan doğmuştur. Koroyu oluşturan kişiler keçi kılığına bürünerek şarkı söyledikleri için bu oyun türüne “keçi şarkısı” anlamına gelen trajedi (tragos: Keçi +oidie: Şarkı)...

Makale Örneği Üzerinden Türün Özellikleri

Makale türü ile ilgili özellikler, “Televizyon ve Saldırganlık” başlıklı makale örneği üzerinde gösterilerek verilmiştir. Doç.Dr.Ali Dönmez imzalı makale, 28 sayfalık hacimli bir metindir. Sadece bazı bölümlerinin alındığı aşağıdaki metne...

Komedi Türü (Metin ve Uygulama)

Komedi türünün özellikleri Moliere’nin Cimri oyunu üzerinde gösterilmiştir. (Aşağıdaki metinde  işaretli alanlara tıklandığında, açıklamaları görülebilecektir.) CİMRİ(Moliere) (& KOMEDİ genel) Harpagon adındaki cimri, oğlu Cleante ve kızı Elise ile yaşamaktadır....

Günlük ve Blog (Metin ve Uygulama)

Günlük ve internet üzerindeki karşılığı olan blog, yaşanmakta olanın gün gün değilse de kısa aralıklarla kaleme alınan kişisel kayıtlardır. (Aşağıdaki metinde  işaretli alanlara tıklandığında, açıklamaları görülebilecektir.) GÜNCE (Nurullah Ataç)...

Dram Türü (Metin ve Uygulama)

Trajedi ve komedi türlerinde insanın bir yanı (ağlayan ya da gülen) abartılı olarak işlenirken dram türünde insan, her yönüyle ele alınır. Abartıya yer verilmez. Temel amacı yaşamın gerçeklerini ortaya...

Hikâyenin Yapı Unsurları

Hikâyenin yapı unsurları, birlikte olayı oluşturan ve birbirine bağlı gelişen parçalardır: Olay, olayın geçtiği zaman, gerçekleştiği yer, olaya maruz kalan kişiler ve nihayet olayın anlatıcısı. Bu parçalar, yazarın tercihine...

Lirik Anlatım Özellikleri ve Örneği

Lirik anlatım, yaşantıların duygu düzeyinde ifadesine dayanır. Anlatım dili de, bilgi vermenin, tartışmaya açmanın, işin mizahını yapmanın, yönerge vermenin vb. farklı eylemlerin dilinden farklı olarak, duygusal tepkilerdeki iniş çıkışları,...

Hikâye Anlatıcılığı Üstüne

Mustafa Kutlu’nun Tarla Kuşunun Sesi hikâye kitabının kendisi kadar, özellikle edebiyat öğretmenlerine hikâye etme ya da hikâye anlatıcılığı üstüne malzeme veren satırları da dikkate değer… hikâye anlatıcılığı Tarla Kuşunun...

Orta Oyunu Örneği ve Türün Özellikleri

Geleneksel Türk tiyatrosunun türlerinden orta oyunu tam olarak ne zaman ortaya çıkmıştır belli değildir ama “orta oyunu” terimi, 19.yyılda kullanılmaya başlanmış ve bu yüz yılda yaygınlaşmıştır. Orta oyununun devamı...

Fıkra (Köşe Yazısı) -Metin ve Uygulama-

Fıkra (köşe yazısı) hakkında bilgi genel bilgi şurada; türünün özelliklerini metin üzerinde gösterme örneği aşağıda… Aşağıda Doğan Hızlan’ın “Sabahattin Ali’nin Şehirleri” üzerine köşe yazısı yer almaktadır. Metinde renkli olarak eklenmiş notların...

Divan Şiiri Nazım Biçimleri (Metin ve Uygulama)

Blogda bilgisi, örnekleri ve online kullanılabilir uygulamaları bulunan divan şiiri nazım biçimleri linkleriyle verilmiştir: beyitlerle kurulan divan şiiri nazım biçimleri: Gazel Kaside Mesnevi bentlerle kurulan divan şiiri nazım biçimleri & Tek dörtlük: Rübai, tuyug...

Halk Şiiri Nazım Biçimleri ve Türleri

Yazılı örnekleri cönk adı verilen defterlerde yer alan, halk kültüründen doğan halk şiiri, diğer halk edebiyatı ürünleri gibi, halkın yaşadığı somut konularla (aşk, doğa, ayrılık, özlem, ölüm, din, tasavvuf konularının...

Fabl, Özellikleri ve İlk Örnekler (Uygulamalı)

Fabl türünün genel özellikleri, yapısı ve ilk örneklerinin yanı sıra, ayırıcı özelliklerinden biri olan “kıssadan hisse”yi kullanarak fabl örneği yazmayı da içerir. fabl türünün temel özellikleri: ilk örnekler: Pançatantra...

Metin Türü Olarak Masal

Bir metin türü olarak masal için, “olağanüstülük” anahtar sözcüklerin başında gelir. Masallar, olağanüstü kahramanların başlarından geçen olağanüstü olayların yer ve zaman belirtilmeden anlatıldığı metinlerdir. TDK’nın tanımıyla: “Genellikle halkın yarattığı,...

Mazmunlar, İmge ve İstiare

Edebî sanatlar içinde istiare, hem açık hem kapalı olanıyla, doğrudan imgeyi (“Şiirde İmge (İmaj, Metafor)”) var eden bir sanattır. Sevgili için “güneşim” diye bir ifade kullanırsanız, bir yandan, onu...

Edebî Sanatlar (Online Uygulama)

Şiir dili, günlük dilden farklıdır. Sözün az, öz hâli tercih edilir. Derdini anlatan kristalize bir dil, sözcüklerin çağrışım değerlerine, edebî sanatlara ve imgelere yaslanabilir. Edebiyat eğitiminde, edebî sanatlar, matematik...

Müstezad, Terbi, Tahmis, Taştir (Uygulamalı)

Divan şiirinde bazı nazım biçimleri (müstezad, terbi, tahmis, taştir ve tesdis), gazel beyitlerine eklemeler yapılarak oluşturulur. Aşağıda verilen bilgilerden yararlanarak yandaki beyite, istenen özelliklerde eklemeler yapabilir ve böylece yeni...

Mesnevî Nazım Biçimi (Metin ve Uygulama)

İçerikle biçimin en uyumlu olduğu nazım biçimlerinden biri, mesnevîdir. Roman geleneği çok eskilere gitmeyen Türk ve doğu edebiyatlarında, uzun soluklu hikâyeler, geleneksel halk hikâyelerinin yanı sıra, mesnevî nazım biçimi...

Nazım, Nazım Birimi, Nazım Biçimleri

Nazım biçimleri ve türleri kendi içinde yapısal özellikleri ve konularıyla ayrışır. Nazım biçimleri ; nazım birimi, birim sayısı, ölçüsü (vezin), uyak örgüsü ve ayrıca, bazı nazım biçimlerine özgü bölümlendirmelerle...

Rubai ve Tuyug (Metin ve Uygulama)

Rubai ve tuyug, divan edebiyatı nazım biçimleri arasında yer alır. Tuyug, Türk’lere özgü bir nazım biçimidir. Rubailerde hayata bakış daha felsefîdir. Aşağıda, dizeleri karışık verilmiş birer tuyug ve rübai...

Kaside Nazım Biçimi (Metin ve Uygulama)

Kaside nazım biçimi ; “Sözlükte ‘kastetmek, azmetmek, bir şeye doğru yönelmek’ gibi anlamlara gelen kasd kökünden türeyen kasîde terim olarak ‘belli bir amaçla söylenmiş, üzerinde düşünülmüş, gözden geçirilmiş şiir’...

Gazel Nazım Biçimi (Metin ve Uygulama)

Gazel nazım biçimi ile ilgili genel kuralları ve ayırıcı özellikleri kavramış bir öğrencinin bu bilgileri kullanarak aşağıda isteneni kolaylıkla yapabilmesi beklenir. Aşağıda bazı dizeleri çıkarılmış bir gazel nazım biçimi...

Olay Akışına Yön Veren Ögelerin İzinde

Okuduğunu anlama ve yorumlama çalışmaları kapsamında bir uygulamamız Hermann Hesse’in ünlü Siddhartha romanıyla ilgiliydi. Romanda olaylar, Siddhartha’nın nirvana yolundaki hayat deneyimlerine dayalı bir akışa sahip olduğu için, aynı zamanda...

Çehov Tarzı Hikâye (Metin ve Uygulama)

Çehov tarzı hikâye veya durum hikâyesi dendiğinde, Türk edebiyatında akla gelen ilk ve en önemli temsilci Memduh Şevket Esendal’dır. Sait Faik’in hikâyelerinin bir bölümü de ağırlıkla bu gruba girer....

Olay Hikâyesi-Maupassant Tarzı Hikâye

Öyküleyici anlatımda, ögelerin kurgulanması ve anlatımına bağlı olarak farklı hikâye türleri ortaya çıkmıştır. Batı edebiyatlarında olay hikâyesi (Maupassant tarzı hikâye)  ile  durum hikâyesi (Çehov tarzı hikâye) birbirlerinden kesin çizgilerle...