Müstezad, Terbi, Tahmis, Taştir vb.(Uygulamalı)

Divan şiirinde bazı nazım biçimleri (müstezad, terbi, tahmis, taştir ve tesdis), gazel beyitlerine eklemeler yapılarak oluşturulur.

dize ekleyerek müstezad gibi yeni nazım biçimleri oluşturma


Aşağıda verilen bilgilerden yararlanarak yandaki beyite, istenen özelliklerde eklemeler yapabilir ve böylece yeni şiirler oluşturabilirsiniz. Ekrana yazılacak metinlerin  veya mevcut metinlerin çıktısı slaytın son sayfasından alınabilir.(Kolay ve çabuk olması için tek beyit verildi. Aruz, lise düzeyinde bilinmediği için, ahenk açısından dizelerdeki hece sayısı dikkate alınabilir.)

  • Müstezat (ziyadeleşmiş, artmış, çoğalmış): Gazelin dizeleri arasına kısa dizeler eklenmesiyle oluşturulur. Gazelin özel bir biçimidir.  (Kısa dizeler, gazelin yazıldığı aruz ölçüsünün ilk ve son parçalarından oluşturulan kısa kalıba göre yazılır.)
  • Terbi (dörtleme): Gazelin beyitlerinin üstüne aynı vezinle ve aynı uyakla (her beyitin birinci dizesinin uyağıyla aynı olacak), bir başka şair tarafından ikişer dize eklenmesiyleoluşturulur.
  • Tahmis (beşleme): Gazelin beyitlerinin üstüne aynı vezinle ve aynı uyakla (her beyitin birinci dizesinin uyağıyla aynı olacak), bir başka şair tarafından üçer dize eklenmesiyle oluşturulur.
  • Taştir: Tahmis’ten farkı, gazelin beyitlerinin üstüne değil arasına, aynı vezinle ve aynı uyakla (her beyitin birinci dizesinin uyağıyla aynı olacak), bir başka şair tarafından üçer dize eklenmesiyleoluşturulmasıdır.

müstezad
Altı dizeli hale getirme (tesdis) de var ancak çok az kullanılmış.

5/5 (6 Reviews)