Farklı Metin Türlerinde Olay Kurmaca

Bir metinde tema, ana düşünce, konu ve metne özgü ögeleri kavramanın en iyi yollarından biri, ilgili metin türünde somut bir örnek ortaya koymaktır. Hikâye, tiyatro metni, röportaj, anı, günlük vb. farklı metin türlerinde yazmak, hem beceri geliştirici hem türlere özgü bilgileri kavratıcı bir işleve sahiptir. Bu, aynı zamanda, bir metnin kurgusunu aşama aşama çözümlerken gidilen yol yerine, bu kez tam tersinin izleneceği, bir metnin taşlarının adım adım dizileceği yaratıcı ve eğitici bir çaba olacaktır.

Aşağıda hikâye yazma odaklı verilen ayrıntılar, sayılan diğer türler için de türlere özgü özellikler dışında, büyük ölçüde geçerli. Bir tür olay kurmaca çalışması… Hareket noktası olarak bir tema verilmeli ya da seçim öğrencilere bırakılmalıdır. Sonraki aşamalar da öğrenciden beklenmelidir. Sınıfa ortak bir tema verildiğinde, aynı tema etrafında ne çok bakış açısı olduğu ve ne çok konu üretilebileceği görülecektir.

Olay Kurmacahikâye, roman, tiyatro, masal vb. türlerde bir olay kurmaca


3.slaytta, kalem işaretlerine tıkladığınızda yazı alanı açılacak. Bu bölümlere yazacağınız metinleri bir bütün halinde Word’e kaydedebilir ve alacağınız taslak metni daha da geliştirerek tamamlayabilirsiniz. 

Büyük ekran kullanılabilir

Aşağıdaki notları, Avrupa Birliği Öykü Yarışması dolayısıyla lise öğrencileri için düzenlenen bir toplantıda almıştım. Konuşmacı, yazar Cemil Kavukçu’ydu. Öneriler de ona ait:

  • Öykü yazmanın öğretilebilir bir şey olup olmadığı noktasında, teknik yanının öğretilebileceği; yaratıcılığın, özgünlüğün ise doğuştan olduğu belirtildi.
  • Öykünün, içinde hiç “özgürlük” sözcüğü geçmese bile, bütününün bu temayı hissettirmesi gerektiği vurgulandı.
  • Öyküde mekan, zaman ve kişilerin ayrıntılar da gözetilerek “canlı” anlatılabilmesinin, inandırıcılık ve okuru öykünün ortamına sokmak açısından önemi belirtildi.
  • Metni baştan sona tasarlayan, planlayan ve yazanlara karşılık, bazılarının da tasarlamadan yazabildiği; çarpıcı bir noktadan başlayarak öykünün oluşturulabileceği ve sonrasının ya da öncesinin işlenebileceği üzerinde duruldu. (Kavukçu, öyküyü önden her ayrıntısıyla tasarlamayanlardan…)
  • Yazılan bir metnin “demlenme”sinin ve sonra tekrar öyküye dönülmesinin olumlu yönlerine vurgu yapıldı.

İlgili:

5/5 (5 Reviews)