Metin Bağlantılı Ürünler Hazırlama

Kitap okumayı sıkıcı bulan öğrenciler için durumu tersine çevirmenin en pratik yolu, öğrencinin ilgi alanına uygun çalışmaları da sürece dahil etmektir.

Sayısız uyaranın ortasında, kitapların sessiz dünyasına yoğunlaşıp sözcüklerle kurulu dünyaları keşfetmek çoğu kişi için zor ve sıkıcıdır. Bunu anlayıp yaş grubunun özelliklerine uygun eğlenceli kapılar açmak beraberinde kendiliğinden okumanın kapısını da aralatabilir.

Öğrencileri eserlerin dünyasına girmeye gönüllü kılan etkinlikler arasında, yazılı ürünlere bağlı ama yazma becerisine dayanmayan metin bağlantılı ürünler yaptırma da yer alır. Bireysel ya da grup çalışmaları halinde yapılan resimleme, poster hazırlama, senaryoya dönüştürme, video veya filmini çekme, fotoğraflama, çizgi romanını oluşturma vb. ürüne dayalı çalışmalar, okumayı ve iyi anlamayı da gerekli kılar. Metin bağlantılı ürünler, bir bakıma, eğlenme ve bir iş üretmenin birlikte kotarıldığı etkin bir süreci ortaya koyar. Öğrenci, ilgilendiği alanda bir ürün ortaya çıkarmak için, kitabı dikkatle okur.

Okunan metinlerle bağlantılı veya bağımsız yazma çalışmaları ile yazı dışında özgün ürünler tasarlama, modelleme, üretme, Bloom taksonomisinde “yaratma” basamağında yer alır.

metin bağlantılı ürünler

  • Ders içinde, bir metnin okunması sırasında resimlemesi de yapılabilir. (Uyguladığım iki örnek: 10.sınıflarda fantastik yanıyla “Göç Destanı”nı, 11.sınıflarda da verdiğim sayı kadar kareye çizgi roman şeklinde yerleştirilmek üzere Tanzimat sonrası bir metni, okumayla eş zamanlı olarak çizdirme…)
  • Ders dışında, belli bir zaman aralığıyla sınırlayarak aşağıdaki türden çalışmalar önerilebilir.

Aşağıda, yetişkinlerin dünyasında da olsa eğitime de ilham verebilecek nitelikte, somut ürüne dönüşmüş kitap kaynaklı çalışmalardan örnekler yer alıyor:

okuma

metinde yer alan nesnelerin koleksiyonunu yapma


Orhan Pamuk’un kendi romanı Masumiyet Müzesi dolayısıyla bizzat kendisinin önayak olduğu Masumiyet Müzesi buna en tipik örnektir. Müzede, sergileme özelliği dışında, roman nesnelerine yönelik ürün satışı da yapılmakta…

metin bağlantılı ürünler

okuma

metinden sahneler resimleme


Charles Roux, kurmaca dünyalarda kurulmuş sofraların resimlerini yapmış. Resimledikleri arasında, Ulysses (James Joyce), Kolera Günlerinde Aşk(Gabriel García Márquez), Jane Eyre (Charlotte Brontë), Sefiller (Victor Hugo), Dönüşüm (Franz Kafka), Moby Dick (Herman Melville) gibi çok bilindik eserler var. Aşağıdaki resim Ulysses’ten:

kitaplardan ilham alan ürünler,eserlerMehmet Güreli, kendisine ait “Alope’nin Odası” öyküsünü resimlemiş ve sergisini açmıştı:

Dante’nin ünlü İlahî Komedyası da Salvador Dali tarafından resimlenmiş, ülkemizde de sergilenmişti:

metin bağlantılı ürünler

Şu günlerde medyada yer alanÇift Düşün Çift Görü” sergisinin çıkış noktası da George Orwell’ın 1984 romanında geçen “çiftdüşün” kavramıdır. Sergiyi düzenleyen Pera Müzesi’nin bilgisine göre bu sergi, “çoğulcu düşünmenin izini sanat eserleri üzerinden sürüyor.”

kitaplardan ilham alan ürünler,eserler
Italo Calvino‘nun Görünmez Kentler‘indeki kentlerin resimlenmiş hâli için bakılabilir.

okuma

metin kahramanlarının kostümlerine bürünme


Şurada, 23 Nisan dolayısıyla örneklediklerim görülebilir.

Dostoyevski’nin romanlarının kahramanları da bir Edebiyat Defilesi‘nde İstanbul’da halkın karşısına çıkmıştı.

metin bağlantılı ürünler
okuma

metinde geçen mekânları inşa etme


Şuradaki galeride verilen bilgilere göre, inşa edilmiş binalara ilham veren kitaplar ve binaların bulunduğu şehirler: Masumiyet Müzesi (Orhan Pamuk, İstanbul), Şato (Franz Kafka; Barselona), Moby Dick (Herman Melville, Vineyard), Hobbit (J.R.R.Tolkien, Waitomo), Lichtenstein(Wilhelm Hauff, “Lichtenstein Kalesi”-Lichtenstein), Luis Cernuda’nın şiirleri (Edebiyat profesörü Francisco de Blas’nın evi, Sevilla-Madrid), Alice Harikalar Diyarında (Lewis Carroll, “Villa Peet”/Leystad-Hollanda), Walden (Henry David Thoreau), Knut Hamsun’nın eserleri (Knut Hamsun Merkezi, Hamaroy-Norveç), Görünmez Kentler (Italo Calvino, Minorka adası-Ispanya)

Fikir güzel… İlham kaynağı edebiyat olan evler ile ilgili mimari alana ait örnekler, maket düzeyinde öğrencilere de ilham verebilir. Hatta, yazılımlara meraklı çocuklar Şiirkent benzeri sanal bir edebiyat şehri kurabilir!

Kültür gezilerini sevenlere de seyahat rotası fikri verebilir. Ben de o galeriden yararlanıp bir test hazırlamıştım. Sivas’ta da “hobbit” evleri yapıldığı basında yer almıştı. O evlerden biri:

metin bağlantılı ürünler

Bir mimara ilham olan Şiirkent de bir göz atılası. Daha önce küçük bir bilgi notu “Şiirkent’in Sokaklarında”.

İlgili: Edebiyat Eserleriyle Maket Çalışması Yapma