Structuring Drama Work (J. Neelands, T. Goode)

Structuring Drama Work (Drama Çalışmasında Yapılandırma-Jonothan Neelands, Tony Goode), yaratıcı drama kaynakları arasında en popüler yayınlardan biri. Birçok tekniğin oradan çevrilerek verildiğini görünce, kaynağın kendisi elimde olsun istedim:

“Alanyazına baktığımızda, yaratıcı dramada kullanılan teknikler düşüncesinin Jonothan Neelands ve Tony Goode tarafından yazılan, 10. baskısı 2006’da Cambridge Üniversitesi’nce yapılan “Drama Çalışmasında Yapılandırma – Tiyatro ve Dramaya Uygun Formlar El Kitabı” (Structuring Drama Work – A Handbook of Available Forms in Theatre and Drama) başlıklı kitaptan kaynaklandığı görülür. Yaratıcı dramada kullanılan teknikler, adı geçen bu kitapta ‘drama ve tiyatro’ teknikleri olarak yer alır. Verilen teknikler, doğaçlamada gerçekleştirilen yaratıcı drama etkinliklerinde ve bir sanat formu olarak gerçekleştirilen tiyatro etkinliklerinde kullanılabilir.” (Ömer Adıgüzel, Eğitimde Yaratıcı Drama, s.352)

Ömer Adıgüzel, bu bilginin hemen üstünde, Structuring Drama Work popülaritesinin de nedenini vermiş gibidir:

“Bu konuda yüksek lisans çalışmalarından biri Ruken Akar tarafından yapılan ‘Temel Eğitimin İkinci Aşamasında Drama Yöntemi ile Türkçe öğretimi: Dorothy Heathcote’un Uzman Rolü Yaklaşımı”başlıklı çalışmasıdır. Çalışmada Akar, O’Neill ve Lambert (1984) ile Neelands (1990), Davis (1998) ve Somers (1998) tarafından yapılmış çalışmalardan çevrilmiş ya da uyarlanmış tekniklerin bazılarından örnekler vermiştir. Aynı biçimde Tülin Sağlam (2007) Kendi Oyununu Kendin Yap başlıklı kitabında ve yine Sağlam’ın da içinde olduğu Çakır Ilhan ve Okvuran’ın danışmanlığında Milli Eğitim Bakanlığı “Sanat Etkinlikleri” Ders Programı’nda da aynı kaynak odaklı tekniklere yer verilir (MEB, 2006).”

Ki ben de, Akar’ın tezine benzer bir çalışma olarak, yine kendisinin yönettiği ve İngilizce eğitiminin temel alındığı bir tezi görmüş (İmge Çelen, Eğitimde Dramada Uzman Rolü Yaklaşımı ve İngilizce Öğretimi: İlköğretim Dördüncü Sınıf Öğrencileri Üzerine Bir Araştırma, 2008) ve bazı blog notlarımda kaynak notu düşmüştüm.

structuring drama work

structuring drama work ve içerdiği drama etkinlikleri:

Structuring Drama Work, yaratıcı dramanın olmazsa olmaz “doğaçlama” ve “rol alma” özellikleri kullanılarak farklı hedefleri ulaştıracak şekilde yapılandırıldığı bir dizi etkinlik bilgisinden oluşuyor. Adı üstünde, drama öğretmeni için tam bir el kitabı. Her etkinlik için öncelikle, özelliğine ve nasıl uygulanacağına ilişkin bir açıklama, kültürel anlamda ilişkilendirilebileceği materyaller ve uygulamalar ile öğrencinin edinebileceği kazanımların belirtildiği bir çerçeve bilgi ile devamında genelde 2-3 örneğe dayalı etkinlik önerileri sunulmuş.

Etkinlikler dört ana grupta toplanmış ve her grup için ayrı bir simge kullanılmış. Söz gelimi, hemen alttaki “Gossip Circle” (Dedikodu Halkası) etkinlik örneğinin başındaki simge, onun, “Narrative Action” grubuna ait olduğunu gösteriyor.

Structuring Drama Work

(Structuring Drama Work ‘te etkinlikler için parantez içinde bulunan Türkçe karşılıklar, alanda çalışanların kullandıkları Türkçe adların alana özgü birer teknik terim olarak benimsendiği düşüncesiyle, Ömer Adıgüzel, Ruken Akar Vural gibi doğrudan yaratıcı dramayla ilgili çalışmaları bulunan akademisyenlerin kullandığı biçimiyle verilmiş; aynı nedenle, çok basit olsa bile diğerlerinde, herhangi bir çeviri yapılmamıştır.)

& “Context-building Action” başlığı altında, genelde dramanın atmosferini belirginleştiren, yer yer akışına yön veren, ek bir bilgi yahut dokunuşla önünü açan etkinlikler:

Circle of life” (yaşam çemberi), “circular drama”, “collective character”, “collective drawing “(toplu çizim), commission, defining space, “diaries, letters, journals, messages”, “first impressions “, “games“, “guided tour “, “making maps/diagrams” (harita ya da şema oluşturma), “objects of character “, “role-on-the-wall” (duvardaki rol), “simulations”, “soundtracking” (ses takibi), “still-image” (donuk imge), “the iceberg” (buzdağı), “the ripple”, “theory-building”, “unfinished materials” (yarım kalmış materyaller). Bu baskıda yer almayan “costuming”.

& “Narrative Action” başlığı altında,  genelde anlatı yapısına dayalı etkinlikler:

“A day in the life” (yaşamda bir gün), “critical events” , “everywoman”, “good angel/bad angel”, “gossip circle” (dedikodu halkası), “hot-seating” (sıcak sandalye), “interviews/interrogations” (görüşmeler, sorgular), “mantle of the expert” (uzman görüşü), “meetings”, “noises off”, “overheard conversations”, “reportage” (röportaj), “spotlighting”, “tag-role”, “teacher-in-role” (öğretmenin rolde olması), “telephone/radio conversations” (telefon/radyo görüşmeleri/konuşmaları), “time line” (zaman çizgisi), “time will tell”, “will they – won’t they?”.  Bu baskıda olmayan, “whole-group role-play” (tüm grupla doğaçlama).

&”Poetic Action, başlığı altında, genelde pandomim, maskeler gibi daha simgesel anlatıma dayalı etkinlikler:

“Action narration”, “alter ego”, “analogy”, “behind the scene”,  “caption-making”, “ceremony” (seremoni), “chamber theatre”, “come on down!”, “commedia dell’arte”, “cross-cutting”, “documentary theatre”,  “flashback” (geriye dönüş), “folk-forms”, “forum-theatre” (forum tiyatrosu), “genre switch”, “gestus”, “living newspaper”, “masks”, “mimed activity”, “montage”, “physical theatre”, “play within a play”, “prepared roles”, “readers’ theatre”, “re-enactment” (tekrar canlandırma), “reminiscence theatre”, “revue” “ritual” (ritüel), “role-reversal”, “shape-shifting”, “small-group play-making” (küçük grupla doğaçlama), “soundscape”, “tv times”, “verbatim theatre “.

&”Reflective Action” başlığı altında, genelde, düşünce takibi, iç ses vb. kişinin kendi içinde yüksek sesle düşündüğü veya konuştuğu etkinlikler:

“Are you moved?”, “builders of bridges”, “character box”, “choral speak”
 (koro halinde konuşmalar), “empathy knots”, “finger ballet”, “gestalt”, “gifting“, “giving witness“, “group sculpture” (grup heykelleri), “harmony“, “if i were you …” (senin yerinde olsaydım), “marking the moment” (ânı işaretleme), “moment of truth” (gerçek an), “narration”, “postbox”, “power line”, “space between” (aradaki boşluk), “spectrum of difference” , “taking sides”, “this way/that way” (bu yol, şu yol)”, “thought shower”, “thought-tracking” 
(düşünce takibi), “voices in the head 
(iç ses/ kafa sesi)”, “wall of china”, “walls have ears” (duvarların kulakları var)”, “window on the world”.

Yayınevinin tanıtım broşüründe etkinliklerin dökümü ve genel yapısı görülebilir; Google Books‘ta daha fazlası da okunabilir.

Bu blogda yer alan ilgili etkinlik kategorisi:Drama Teknikleri

***  Jonothan Neelands, Tony Goode, Structuring Drama Work, Cambridge University Press, 2015 (3 rd edition)

derkenar

Bu kitap sayesinde, internetten, kendim için, indirilebilir ürünler dışında ilk kez bir ürün siparişi verdim ve birkaç gerçekle anında yüzleştim:

  • Birim değeri, bir Amerikalı için 38, benim için kargo ücretiyle birlikte 242 oldu!
  • İlk kez böyle bir alış veriş yaptığım için, meselâ aklıma ABD çıkışlı yerine İngiltere çıkışlı bir ürün talep etmek gelmedi. Kargo ve süreden kazanılabiliyormuş.
  • Amazon bana 5-22 Haziran aralığını vermişti. Kitap, bayramdan birkaç gün önce elime ulaştı. Bu iyiydi.
  • Kitabın kargo yolculuğunu izlemek eğlenceliydi. Wisconsin-Chicago-Dubai-İstanbul-Ankara güzergâhlı bir yolculuktu.