etkinlik: metnin içeriği

Değerlendirmeyi Görsel Araçlarla Yapma

Trafik Işıkları, el işaretleri, emojilerle yansıtılan yüz ifadeleri kullanma vb. yollarla değerlendirmeyi görsel araçlarla yapma , anlık öz değerlendirme ve akran değerlendirmesi için her yaş düzeyinde bir değişiklik olarak...

Hadi Bir Hikâye Yazalım

Hikâye, roman, tiyatro, masal vb. bir olay etrafında gelişen türlerde metin örnekleri vermeye dayalı bir çalışma örneği… 3.slaytta, kalem işaretlerine tıkladığınızda yazı alanı açılacak. Bu bölümlere yazacağınız metinleri bir...

İstasyon Tekniği ile İş Birlikli Çalışma

İstasyon tekniği, bir eğitim uygulaması olarak, öğrencilere sorun çözmeye dayalı iş birlikli öğrenme ortamı sunar. Öğrencilerin birbirlerinin çalışmalarını gözden geçirip değerlendirebilmeleri, bu tekniği akran öğrenmesi için de işlevsel kılar....

Hikâyenin Yapı Unsurları

Hikâyenin yapı unsurları, birlikte olayı oluşturan ve birbirine bağlı gelişen parçalardır: Olay, olayın geçtiği zaman, gerçekleştiği yer, olaya maruz kalan kişiler ve nihayet olayın anlatıcısı. Bu parçalar, yazarın tercihine...

Jigsaw (Ayrılıp Birleşme) ile Akran Öğrenmesi

Jigsaw (ayrılıp birleşme) bir grup çalışması olarak, iş birlikli öğrenmenin, dolayısıyla akran öğrenmesinin güzel örneklerindendir. Bir konunun alt başlıklarının ya da farklı yönlerinin, uzman gruplarında tartışılmasına ve uzman grup...

K-W-L Ne Biliyorum? Ne Öğrenmek İstiyorum?

K-W-L ya da genişletilmiş haliyle K-W-H-L-A-Q , öğrencinin neyi ne kadar bildiğini ve öğrenme süreci sonunda ne düzeyde öğrenebildiğini kendisinin tespit etmesini sağlayan bir “grafik düzenleyici”dir. Adındaki her harf,...

GRASPS Performans Görevi

Tasarım yoluyla öğrenme (UbD) yaklaşımında güçlü bir öğrenme kanıtı olarak GRASPS kullanılması önerilir. GRASPS, hayatta karşılığı olan bir durumun, sorunun çözümünü arayan bir performans görevidir. Performans adımları, GRASPS adını...

Bilgiyi Hatırlama, Bildiğini Gösterme

Bloom taksonomisini en alt basamağını oluşturan “hatırlama”ya ezber bilgi yerine, mevcut bilginin çağrılması olarak bakılırsa o kadar da küçümsenecek bir aşama değildir aslında.  Meselâ, her okumanın, sadece metnin okunmasıyla...

Bilgiyi Kullanma

Bloom taksonomisi kapsamında bilişsel öğrenmeyi tanımlayan basamaklardan “uygulama”, kazanılmış bilginin kullanılmasına dayanır. Bilginin kullanılması; bir sistemin işleyiş ilkesini gösterme de olabilir, o ilkeyi uygulayarak sistemi işletmek de… Sözgelimi, bir...

Metni Anlayarak Okuma

Bloom taksonomisinde “anlama” ve “çözümleme”nin somut çıktıları olan eylemler, bilgiye ve/veya metne genel anlamıyla hakimiyeti gerektirir ve gösterir. metni anlama Öğrenci, bir metni yahut bilgiyi, herhangi bir yönüyle kavramışsa,...

Metni Derinlemesine Okuma

K12 sınıf düzeylerine uygun metni derinlemesine okuma; Bloom taksonomisinin çözümleme, analiz basamağına denk gelen sınıf çalışmaları yapabilmektir. metni analiz etme Metin etrafında; ögelere, ilişkilere, ilkelere yönelik irdelemelerle ayırt etme,...

Eleştirel Okuma, Değerlendirme

Değerlendirme, adı üstünde, bilgiye dair bir “değer”lemedir.  Bloom taksonomisinde bilgiyi değerlendirme, bir konu veya sorun çerçevesinde, hem yorumlama, eleştirme, tartışma hem de bunun sonucunda, karar verme, kanıtlama süreçlerini içerir....

Eğitimde Hikâyeleştirme (Storytelling)

Hikâyeleştirme (storytelling), son yıllarda iş dünyasının keşfettiği ve öne çıkardığı bir başarı stratejisi gibi görünse de asıl keşfi, fabl ve masalların anlatıldığı çoook eski zamanlarda bile eğlence amaçlı değil,...

FRP ile Okuma Oyunu

FRP ve kurmaca metinler arasındaki benzerlikler dikkate alınarak,  farklı bir okuma oyunu / etkinliği planlanabilir; okuma ile oyun birleştirilebilir. (FRP=Fantastik Rol Yapma) FRP (meraklısına link şurada ve şurada) için...

Okuma Becerisi ve Yaratıcı Drama Teknikleri

Yaratıcı drama teknikleri  öğrenciler için okumayı keyifli hâle getirmeye ve anlamayı geliştirmeye elverişli yolların başında gelir. Sözgelimi: Metne odaklanmaya, durumları iyi anlamaya yardımcı olması için: Donuk İmge ile anın...

Sokratik Sorgulama Tekniği

Sokratik sorgulama , herhangi bir konuda aranan yanıtları yahut çözümleri, o konu etrafında sorular sorarak bulmaya dayalı bir tekniktir. Her soru, bir sonraki yanıta ve beraberinde yeni bir soruya...

Duyuşsal Öğrenme ve Okuma Becerisi

Bloom taksonomisinin duyuşsal öğrenme basamakları, kişiye bir değeri veya bir davranışı kalıcı olarak edindirme sürecini içeren zorlu bir eğitimi kapsar. Okuma alışkanlığı kazanmak veya kazandırmak açısından taksonominin asıl bu...

Konuşma Etkinlikleri ve Yaratıcı Drama

Yaratıcı drama tekniklerinin birçoğu, hazırlıklı ya da hazırlıksız konuşma etkinlikleri için uygundur. Tekniklerin niteliğine göre, senaryo oluşturma, sorun çözme, hikâyeleştirme, tartışma vb. özellikler, grup içinde hem konuşmayı kolaylaştırır hem...

Türkçe Dil Sınavı Örnek Soruları

24-25 Nisan 2019’da MEB tarafından uygulanan Dört Beceride Türkçe Dil Sınavı ile ilgili sonuç raporunda yer alan Türkçe dil sınavı örnek soruları: okuma örnek sorusu metni: Aşağıda bir arkadaş...

Edebiyat-Tarih İlişkisinin “Sahne Arkası”

“Sahne arkası” , özellikle edebiyat ve tarih arasındaki ilişkinin konu edildiği derslerde yararlanabilecek bir yaratıcı drama tekniğidir. Çünkü, biri tarihsel  veya belli bir döneme özgü bir gerçekliği, diğeri o...

Grup Heykelleri ile Tablo Oluşturma

Öğrencilerin metinle bağ kurabilmelerinin en kolay yollarından biri, metni içselleştirebilmeleridir. Kendi bedenlerinde ortaya çıkaracakları canlandırmalar metni ne kadar kavradıklarını da gösterir. grup heykelleri “Katılımcılar bu tekniği uygularken araç olarak...

Rol Oynama, Küçük Grupla Yapılan Doğaçlama

“Küçük grupla yapılan doğaçlama – rol oynama” drama tekniği (small-group play-making), adı üstünde, küçük grupların kendi içindeki rol paylaşımı ve iş birliğiyle yürüttükleri etkinliklere dayanır. Eğitmen görevi verir ancak...

Doğal Destanlar ve “Kulaktan Kulağa” Oyunu

Doğal destanlar, çekirdek (doğuş), gelişme (yayılma) ve saptanma evrelerinden geçerek birer insanlık mirasına dönüşmüştür. “Kulaktan kulağa” oyunu, doğal destanların bu gelişim evrelerine ilişkin bilginin kazandırılmasında eğlenceli bir yol olabilir. İlk...

Zıt Panel ile Bilgiyi Gözden Geçirme

Zıt panel, “zıt” sözcüğünün çağrıştırdığı anlamla ilgisi olmayan, soru-yanıta dayanan ve konuşmacılarının bir soru grubu ile bir yanıt grubundan oluştuğu bir tartışma türüdür. Zıt panel öğretim tekniği nasıl uygulanır?...

Açık Oturum ve Panel

Açık oturum ve panel gibi birden çok konuşmacının katıldığı tartışma ortamlarında, bir konu, belirli bir düzen içinde, bir başkanın yönetiminde değişik yönleriyle tartışılır. Bu tür tartışmaları yöneten başkan/ moderatör;...

“Kostüm Hazırlama”… Eşyalar Kimi İşaret Eder?

Yaratıcı drama tekniklerinden  kostüm hazırlama (“Costuming”), kurmaca -hatta gerçek bile olabilir- tip ve karakterleri çözümleme ve değerlendirmenin merak uyandıran yollarından biri olarak uygulanabilir.  Bir başka drama tekniği olan “Özel Mülkiyet“te, kişiden yola...

“Tür Anahtarı” ile Türü Değiştirme

“Structuring Drama Work’te yer alan drama etkinliklerinden biri olan “tür anahtarı” (genre switch), okuma ve diğer dil becerilerine uyarlanabilecek etkinliklerdendir. Bir türde ifade edilmiş bir içeriği başka bir türde/...

“Yaşam Çemberi” ile Bir Karakter Oluşturmak

“Yaşam çemberi” (circle of life), drama teknikleri arasında yer alan ve belirtilen özellikler doğrultusunda bir karakter ortaya çıkarıp o karakteri çözümlemeye olanak sağlayan tekniklerdendir. Bu yönüyle, özellikle olaya dayalı...

“Teori Kurma” Yoluyla Bir Metni Anlama

“Teori kurma” yahut oluşturma, inşa etme (“theory-building”) drama tekniği, bir metnin geneline veya seçilen bir ögesine dair çıkarımda bulunmaya yönelik bir etkinlik için elverişli görünmektedir. Bir dersin ısınma aşaması...

Forum ve Büyük Tartışma Grupları

Forum ve büyük tartışma grupları ile bir konuyu/ sorunu ele alma ve değerlendirme: Forum bir tartışma tekniği olarak nasıl uygulanır? Forumda;& Tartışma ortamında bulunan herkes forumun bir üyesidir.& Bir...

Beyin Fırtınası, Örümcek Ağı, DACUM

Beyin fırtınası, örümcek ağı ve DACUM, bir konu etrafında olabildiğince farklı, yaratıcı görüşler, çözümler önermeye dayanan tartışma tekniklerindendir. DACUM ve Örümcek ağı, beyin fırtınasıyla benzer bir anlayışa ve uygulamaya...

Dinleme: Dizelerle Görselleri Eşleştirme

Metni anlayarak metin dışı ögelerle ilişkilendirmeye dayalı bir uygulama örneği verilmiştir. Dinleme  sırasında öğrencilerin not alması önerilir. Bu çalışma, okuma etkinliği olarak da uygulanabilir. Aşağıdaki sayfalarda, dinleme için ses...

“Uzman Rolü” ile Soruna Çözüm Bulma

Bu takım çalışması, öğrencilerin yaratıcılıklarını, iletişim becerilerini, eleştirel düşünme ve karar alma süreçlerini destekler. (Mantle of the Expert) uzman rolü drama tekniği nasıl uygulanır? Eğitimde dramanın öncülerinden  Dorothy Heathcote...

“Düşünce İzleme” ile Karakterin Sesi Olma

Drama tekniklerinden “düşünce izleme” (thought tracking), okuma etkinliklerinde kişilerin iç dünyalarını anlama, değerlendirme süreçlerinde kullanılabilir. “Düşünce izleme” yaratıcı drama olarak nasıl canlandırılır/ uygulanır? Bu teknik, kurmaca bir metin kişisinin...

“Telefon Konuşmaları” ile Olayı Geliştirmek

“Telefon konuşmaları”, hem bağımsız bir drama etkinliği olarak hem diğer drama etkinliklerinde bir durumun yönünü değiştirmek, olayı ayrıntılandırarak geliştirmek gibi farklı nedenlerle de destek alınabilecek tekniklerdendir. “telefon konuşmaları” uygulama...

Dinleme: Bingo ve Boşluk Doldurma

Bingo, boşluk doldurma vb. duyduğunu işaretlemeye, yazmaya, yerleştirmeye dayalı dinleme etkinlikleri büyük ölçüde dikkati pekiştirmeye yöneliktir. Ancak, aşağıda aktarılan bilgide olduğu üzere, bu tür uygulamalarda dikkat, sözcüğün yakalanmasında olduğu...

Dinleme: Hayvan Çiftliği’nin Karakterleri

Verilen tanımlara veya özelliklere uyan kişi, kavram, nesne vb. ögelerin tabloya doğru yerleştirilebilmesi için hem verileri dikkatli dinlemek hem de gerekli bilgileri önceden kavramış, öğrenmiş, okumuş vb. olmak gerekir....

“İmge (İmaj) Tiyatrosu” ile İdeali Arama

“İmge tiyatrosu”nun ilk aşamasında bedenle oluşturulan fotoğraf, “donuk imge” ile benzerlik gösterir. O teknikte, durumun fotoğrafı üzerinden değerlendirme yapılırken, burada bir adım daha ötesine geçilmekte ve durumun alternatifi de...

Forum Tiyatrosu ile Çözüme Etkin Katılım

forum tiyatrosu Drama tekniği olarak uygulanan forum tiyatrosu biçiminde,  problem durumunu yansıtan oyun canlandırılır. Oyun sırasında, seyircilerden biri, “Dur!” diyerek akışı keser ve ana kahramanın yerine geçerek, gidişatı kendi...

Dinleme: Sen Bir Gazeteci Olsaydın!

5N1K ile dinlediğini anlama çalışması için uygun araçlardan biri gazete haberleri veya yazıları olabilir. “Bir Gazete Muhabiri Olsaydın!”, öğrencinin bir metnin içeriğini kavrayacak şekilde etkin dinlemesine yönelik bir etkinliktir...

Öğretim Tekniği Olarak Sıcak Sandalye

Sıcak sandalye tekniği ile, soruları yöneltenler, bir konuyu enine boyuna irdeleyip değerlendirme becerilerini geliştirebilir.Sıcak sandalyede oturan öğrenci ise, bir kimliği farklı boyutlarıyla iyi tanımış olarak, hangi durumda ne yapacağı...

Bir Tartışma Tekniği Olarak Münazara

Münazara, iki farklı grubun yaptıkları konuşmalar ile argümanlar sunarak ve karşı tarafı çürüterek, jüriyi kendi söylediklerinin haklı olduğu yönünde ikna etmeye çalıştıkları bir tartışma tekniğidir. Yaygın uygulanan haliyle, bir...

Öğretim Tekniği Olarak “Çember”

Çember tekniği, geniş bir grubun çember oluşturduğu ve bir liderin öncülüğünde bir konuyu/sorunu değerlendirdikleri bir tartışma tekniğidir. çember tekniği nasıl uygulanır? & Geniş bir grup oturarak veya ayakta durarak...

“Dedikodu Halkası” ile Bilgiyi Pekiştirme

Dedikodu halkası, olaya dayalı metinlerle ilgili yorumlar ve çıkarımlar için uygun bir ortam sağlayabilir. Drama teknikleri arasında yer alan dedikodu halkası (gossip circle), küçük grupların kendi aralarında “biri”! hakkında...

Kar Topu Tekniği ile Öğrenme, Tartışma

Kar topu tekniği tartışmaya elverişli tüm öğrenme süreçlerinde etkin kullanılabilecek bir grup çalışmasıdır. Kar topu bir öğrenme tekniği olarak nasıl uygulanır? Kar topu tekniği, kar tanelerinin kar topuna dönüşmesi...

Kapalı Uçlu Soru Türleri

Online olarak da yaygın kullanılan çoktan seçmeli, eşleştirme, doğru/yanlış, boşluk doldurma vb. kapalı uçlu soru türleri, yanıtı tek ve tartışmasız sorulara dayanır. kapalı uçlu soru türleri : & çoktan...

Yazar-Eser-Tür Eşleştirme (Tanzimat-SF-Millî Ed.)

Hatırlama kartlarıyla, Tanzimat, Servet-i Fünûn, Millî Edebiyat ve her üç dönemde, bu anlayışlardan bağımsız hareket eden yazar ve şairlerin eserlerini içeren yazar-eser-tür eşleştirmesi. Bir yazarın aynı türde yazdığı eserler,...

Dinleme Etkinliği: Sinağrit Baba

Öğrencilerin dinleme etkinliği sırasında belirtilen yönergeyi dikkate almaları ve not almaları önerilir. Bu dinleme etkinliği, Sait Faik Abasıyanık’ın “Sinağrit Baba” hikâyesinin bölümler halinde okunduğu kayıtlarla ilgili çoktan seçmeli soruları...

Dinleme: Bir Kayısı Ağacı Ne Söyler?

Dinlemeyi doğru-yanlış sorularıyla ölçmeye yönelik uygulamada öğrencilerin not alması önerilir. A.Kadir’in “Bir Kayısı Ağacı” şiirinin içeriğine yönelik bu dinleme etkinliği için, her slaytta şiirden bir bölümün ses kaydı ve...

Mazmunlar, İmge ve İstiare

Edebî sanatlar içinde istiare, hem açık hem kapalı olanıyla, doğrudan imgeyi (“Şiirde İmge (İmaj, Metafor)”) var eden bir sanattır. Sevgili için “güneşim” diye bir ifade kullanırsanız, bir yandan, onu...

Venn Şeması ve “Harmony”

Bulan kişinin (John Venn) soyadıyla anılan Venn şeması, ortak kesişim noktalarını gösteren yönüyle, metinlerin içerdiği farklı ögelerin özelliklerini bir arada görme ve tablo üzerinden değerlendirme için elverişli araçlardandır. Hazırlanması da...

Dinleme: Bilge Karasu’nun Romanları

Aşağıda, bir metinde boş bırakılan yerlerin, dinleme yoluyla  tamamlanmasına dayalı ve  dikkati pekiştirmeye yönelik bir etkinlik örneği yer almaktadır. Seçilen metin, Bilge Karasu ile ilgili bir gazete yazısıdır :...

“Yaşam Çizgisi” ile Süreci Yorumlama

Anlamayı ve değerlendirmeyi bir arada yaptıran etkinliklerden biri; kurmaca metin kişilerinin yaşadıklarının, olumlu ve olumsuz sonuçlarına göre artan/eksilen bir grafik düzlemine işlendiği “yaşam çizgisi” uygulamasıdır. Aşağıdaki gibi bir grafik...

Olayları “Zaman Çizgisi” Üzerinde Gösterme

Özellikle tarihsel arka planı olan ya da kronolojik akışı takip edilebilen metinlerle ilgili olarak, arka plan bağlantılı anlama çalışmaları yapmak için “zaman çizgisi” (timeline) , elverişli bir uygulamadır. Edebiyat-tarih...

“9 Elmas Tekniği” ile Seçenekleri Eleme

9 elmas tekniği (Diamond 9 ranking) ile verilen bir sorunun çözümü için her grup 9 öneri belirliyor ve grup temsilcileri tarafından öneriler tüm katılımcılara sunuluyor. Kesişen ortak önerilerin başa...

Olay Akışına Yön Veren Ögelerin İzinde

Okuduğunu anlama ve yorumlama çalışmaları kapsamında bir uygulamamız Hermann Hesse’in ünlü Siddhartha romanıyla ilgiliydi. Romanda olaylar, Siddhartha’nın nirvana yolundaki hayat deneyimlerine dayalı bir akışa sahip olduğu için, aynı zamanda...

Role Girme ve Rol İçinde Yazma

Drama tekniklerinden “rol içinde yazma” (writing in role), öğrenciye bir role girme ve o rolün gerektirdiği yazılı anlatım dilini kullanarak farklı yazma türleriyle tanışma fırsatı sunar. Role bürünme, yazacağı...

Duvardaki Rol ile Kişiyi Tanıma

Bir drama tekniği olarak “duvardaki rol” ile gerçek veya kurmaca kişiliklere ait özellikleri belirlemek ve üzerlerine konuşmak mümkün. & Bir okuma etkinliği olarak düşünülürse, “duvardaki rol” hazırlık gerektirir ve...

Altı Şapka Tekniği ile Bir Soruna Altı Bakış Açısı

Altı şapka tekniği, aslında, bir soruna farklı açılardan nasıl yaklaşılabileceğini ve sonucunda çözüme nasıl gidilebileceğini gösteren etkili bir iş dünyası uygulamasıdır. Edward de Bono’nun geliştirdiği altı şapkalı düşünme tekniğinin,...

“Donuk İmge” ile Anın Fotoğrafını Alma

Donuk imge, grup heykelleri yoluyla tablo oluşturma ve düşünce izleme gibi drama etkinlikleri okumayı daha eğlenceli, konuşmayı daha istenerek yapılabilir hâle getirmeye elverişli bir tekniktir. Eğlenceli kısım için, bir...

Edebî Eser-Dönem İlişkisi (Kürk Mantolu Madonna)

Edebî eser-dönem ilişkisi birinden diğerine, çoğunlukla dönemin özelliklerinden edebiyata yansıyan etkilerini içerir. Edebî eserler, bilinçli veya istem dışı olarak, içine doğdukları dönemin koşullarından, bilgisinden, toplumsal ve kültürel birikimden, önceliklerinden...

Edebiyat-Tarih İlişkisi (Tarama Testi)

Aşağıda, edebiyat-tarih ilişkisi ve destanlarla ilgili genel bilgilerin pekiştirilmesine yönelik tarama testi olarak sınıfta online uygulanabilir bir örnek yer alıyor. Sorularda geçen “İDES”, daha önce çalıştığım okuldaki hafta sonu...

Bilinç Koridoru ile Doğru Karar Alma

Bilinç koridoru (Conscince Alley/Decision Alley/ Thought Tunnel) herhangi bir eserde yer alan kişilerin bir sorunun çözümünde ikilemde kaldığı durumlarda yaptıkları seçimlerin ve karar alma süreçlerinin irdelenmesinde veya genel olarak tartışılabilecek...

Tamamlanmamış Materyaller ile Çalışma

Drama tekniklerinden “tamamlanmamış materyaller”, yaratıcı drama içinde, “telefon konuşmaları” ile benzer bir işleve sahiptir. Oyunun akışına yapılan her dokunuş (yeni bir sorun, bilgi ekleme vb.), onu dokunuş yönünde ayrıntılandırır,...

Edebî ve Öğretici Metinler

Edebî ve öğretici metinler; yazılma amaçları, gerçeklikle ilişkileri, metin türleri ve dilin kullanımı açısından gösterdikleri farklılıklarla birbirlerinden ayrışırlar. İlgili: Edebiyat Kavramı ve Değişen İçeriği

Edebiyat ve Bilimin Etkileşimi

Yazarlar, içinde yaşadıkları dönemin toplumsal, siyasal, bilimsel vb. her tür gelişmelerinden etkilenir ve etkilendikleri ölçüde bu gelişmelerin izlerini eserlerine taşırlar. Edebiyat ve bilimin etkileşimi, bir başka ifadeyle, sosyal ve...

Metni Anlama: 5N1K ile Sorgulama

Lise düzeyinde, metni anlayarak okuma çalışmalarında, söylem çözümlemeleri, göstergebilim, yapısöküm vb. türünden derinlemesine incelemeler yapmaya ders zamanı da yetmez, öğrencilerin hazır bulunuşluk düzeyleri de ilgileri de… Ama basit ve...

Yazar-Eser Dağarcığını Yoklama, Geliştirme

Lise düzeyinde, okumaya özendirmenin pratik yollarından biri, kaynaktan haberdar etmektir. Edebiyat tarihinin rutin öğretimi dışında, köşe taşlarının hatırlanmasına yönelik basit yarışmalar, bir sonraki yarış için birkaç eser veya yazar adı...

Metin Bağlantılı Ürünler Hazırlama

Kitap okumayı sıkıcı bulan öğrenciler için durumu tersine çevirmenin en pratik yolu, öğrencinin ilgi alanına uygun çalışmaları da sürece dahil etmektir. Sayısız uyaranın ortasında, kitapların sessiz dünyasına yoğunlaşıp sözcüklerle...

Akış Çizelgesi ile Bilgiyi Belirleme

Aşamalı ilerleyen uygulamalar için, akış çizelgesi (akış diyagramı) hazırlama , hem adım adım ilerlerken bir şey atlamama açısından denetimi elde tutma hem de bilgiyi sorgulayarak kullanma açısından elverişlidir. Seçeneklere...

Yazar-Eser-Tür Eşleştirme (Cumhuriyet Dön.)

Cumhuriyet döneminde yayınlanmış, edebiyat tarihinde yer edinmiş, öne çıkan eserlerle ilgili yazar-eser-tür eşleştirme kartları: İlgili:  “Yazar-Eser-Tür Eşleştirmesi (Tanzimat-SF-Milli Edebiyat)” Köşe Taşı İsimler Eserler (Türk ve Dünya Edebiyatları)

Metinlerin İçeriğinde Değişiklik Yapma

Okunan metinlerle ilgili yazma çalışmaları, metin türünü değiştirme veya metinle ilgili farklı türlerde denemeler yapma dışında, metnin içeriğine yönelik değişiklikler yaparak yeni alternatifleri görmek veya metne başka bir noktadan...

Dinleme: Kafedeki Roman Kahramanları

Yönergeyi izleyerek yer bulma ile ilgili dinleme etkinliği… Öğrenciler, kendilerine dağıtılan aşağıdaki veya benzeri hazırlanmış bir ortam görseline, öğretmenin verdiği bilgiler doğrultusunda kişileri yerleştirecektir. Dinleme sırasında, öğrencinin dikkati, kişi...

Alıntılama Yollarını İçeren Bir Uygulama Örneği

Aşağıdaki çalışma kağıdında farklı alıntı yapma yollarının uygulaması istenmekte.  (Noktalı boşluklara tıklandığında yanıtlar görülür.) Metnin özgün hali: Collins, Açlık Oyunları’nı yazma fikrinin televizyonda zap yaparken geldiğini söylüyor. Bir kanalda reality showda insanların...

Metinlerden Alıntı Yapma (Metin ve Uygulama)

Alıntı yapma doğrudan, dolaylı veya özetleme yoluyla yapılabilir. Her biri için uyulması, dikkat edilmesi gereken ince ayrıntılar vardır. alıntı yapma yolları Cümleler, kaynaktan birebir alındığında, tırnak işareti içerisinde belirtilmelidir.(doğrudan...

23 Nisan… Çocuklar ve Kitap Kahramanları

Bir gün… 23 Nisan … İki, hatta üç özel ve değerli anlam: “Ulusal egemenlik”, “çocuk bayramı” ve “dünya kitap günü”… Malum, devir “modern zamanlar” olunca, işin içine bi de “özel gün”...

Bir Metni Özetleme (Örnek ve Uygulama)

Verilen uygulama örneğinde, iyi bir özetleme için dikkat edilmesi gereken ayrıntıları içerir. Öğrenci, özetlemeyi kavramışsa rahatlıkla üstesinden gelebilir. Özetleme bilgileri de aşağıda yer almaktadır. (Öncesi için bağlantılı yazı: “Özetleme,...

Özetleme, Alıntılama ve Kaynak Gösterme -1

Araştırma ödevleri verilen öğrenciler, öncelikle özetleme, alıntılama ve kaynak gösterme ile ilgili kazanımları edinmiş olmalıdır.Kural basit: Ya öğreteceksin, ya öğretmediğini istemeyeceksin! Öğrencilere bir şey vermeden sonucunu görmek istediğimiz, nasıl...

Aradaki Boşluk Neyi Gösterir?

Aradaki boşluk, eğitimde kullanılan bir drama tekniği olarak metin kişilerinin özellikleri açısından birbirlerine yakınlık ve uzaklıklarının belirlendiği bir değerlendirmeye dayanır. Roman, öykü, masal vb. olaya dayalı metinlerde kişi çözümlemeleri...

Okumayı Keyfe Dönüştürebilecek Etkinlikler

Okumayı keyfe dönüştürebilecek etkinlikler, farklı oyunlar veya çalışma kağıtları örnekleri bir site önerebilirim: Helblingreaders. Bundan birkaç yıl önce, farklı branşlardan bir grup arkadaşımla etkin dinleme ile ilgili bir kaizen...

Şiirde İmge (İmaj, Metafor)

Lise düzeyinde “şiir”in en zor alt konusu, en soyut gibi görünen “imge (imaj, metafor)”dur. 9.sınıf öğrencisine edebî imge tanımı yapıp sonra da şiirde imge yakalamak için Hansel ile Gretel...

Bilginin Hatırlanmasında “Bulmaca”yı Kullanma

Farklı bulmaca teknikleri, bilginin basit düzeyde hatırlanmasına yönelik uygulamalar için yararlanılabilecek seçeneklerdendir. Aşağıdaki örnekte, Yaşar Kemal’in İnce Memed romanıyla ilgili, tamamen bilgiye dayalı,  “hatırlama” düzeyinde bir bulmaca örneği yer...

“Özel Mülkiyet” Kişileri Ne Kadar Anlatır?

“Çzel mülkiyet” (private property), biyografi araştırmalarına dayanan sunumlar için yaratıcı dramanın en keyifli ve etkili yollarından biridir. Etkilidir çünkü, “kopyala-yapıştır”a fırsat vermez. Öğrenci, araştırmadan ve daha önemlisi, araştırdığı kişinin...

Dinleme: Alope’nin Odasında Bir Şeyler Oluyor!

Dinlediğini anlama ile ilgili etkinlik… Öğrencilerin dinleme sırasında not almaları önerilir ve beklenir. Hikâyenin çıktısı alıp okunabilir veya seslendirilmiş metni dinletilebilir.(Denizbank’ın satışa sunduğu Sesli Öyküler’de de seslendirilmiştir. Mehmet Güreli’nin...

Anlatıcı ve Bakış Açısı Örnekleri

Anlatmaya dayalı metinlerde olaylar bir anlatıcı tarafından aktarılır. Anlatıcı, metnin yazarından farklıdır, kurmacadır. Anlatıcı ve bakış açısı da bulunduğu konuma göre değişir. anlatıcı ≠ yazar Anlatıcı ya olayın tamamen dışında olarak ya...

Il Postino yahut Metaforların Dünyasında…

İmge (imaj, metafor)  edebiyat öğretmenlerinin gerçek anlamda öğrencilerine kavratmaları bir parça zor ama bir o kadar da keyifli konu başlıklarındandır. Il Postino, metaforun en yalın haliyle anlatıldığı harika bir film....